Ngày 24/8/2026, tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đã chính thức biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Văn bản luật này sẽ chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01/3/2027, tạo ra hành lang pháp lý minh bạch và bảo vệ tối đa quyền lợi của người lao động.

1. Siết chặt quy định chống lừa đảo và thu phí trái phép

Một trong những điểm điều chỉnh trọng tâm tại khoản 4 Điều 1 là bổ sung chế tài đối với các hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản trong lĩnh vực đưa lao động ra nước ngoài.

• Cấm thu tiền sai quy định: Nghiêm cấm mọi hình thức thu tiền dịch vụ và các khoản phụ phí không nằm trong danh mục pháp luật cho phép.
• Minh bạch giai đoạn tạo nguồn: Hợp đồng/văn bản chuẩn bị nguồn phải ghi rõ chi tiết mức phí đào tạo nghề, học ngoại ngữ và các khoản thu liên quan.
• Thời điểm thu phí: Doanh nghiệp chỉ được phép thu phí đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng khi người lao động đã chính thức được phía đối tác nước ngoài tuyển chọn và ký kết hợp đồng.

2. Chuẩn hóa hợp đồng đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài

Nhằm hạn chế tranh chấp phát sinh, luật quy định cụ thể các nội dung bắt buộc phải có trong hợp đồng dịch vụ giữa doanh nghiệp và người lao động:

• Danh mục các khoản thu thực tế từ người lao động.
• Mức tiền ký quỹ và điều kiện hoàn trả.
• Căn cứ đơn phương chấm dứt hợp đồng, cơ chế xử lý tranh chấp và bồi thường thiệt hại.
• Bộ trưởng Bộ Nội vụ sẽ ban hành mẫu hợp đồng chuẩn để áp dụng thống nhất trên toàn quốc.

3. Quy định thời gian chờ xuất cảnh không quá 180 ngày

Quy định về thời hạn xuất cảnh giúp giải quyết triệt để tình trạng người lao động bị "ngâm" hồ sơ sau khi trúng tuyển:

• Thời hạn tối đa: Không quá 180 ngày kể từ ngày người lao động nhận thông báo trúng tuyển chính thức.
• Trách nhiệm của doanh nghiệp: Nếu quá thời hạn cam kết mà chưa thể xuất cảnh vì lỗi từ phía doanh nghiệp, đơn vị phái cử buộc phải bồi thường thiệt hại theo thỏa thuận, đồng thời hoàn trả 100% tiền dịch vụ và các khoản phí đã thu.

4. Bắt buộc công khai thông tin trên hệ thống điện tử

Theo khoản 10 Điều 1 (sửa đổi, bổ sung Điều 26), doanh nghiệp dịch vụ có nghĩa vụ niêm yết công khai và cập nhật liên tục các thông tin hoạt động, đơn hàng và biểu phí trên trang thông tin điện tử của đơn vị. Quy định này đảm bảo tính minh bạch, giúp người lao động dễ dàng tra cứu, kiểm chứng pháp lý trước khi ký kết hợp đồng đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Nguồn: Báo Lao Động